Course · Library · News · Discord · More
wasona.com

lekcija 22: mnogo mili koti

Nedavno jesmo naučili se slovu 󱤼 mute, ktoro jest mnogo koristno!

Pomyslimo o njem ješče nemnogo. Uže znajemo, kako tvoriti tute frazy:

󱥢󱥦
soweli suwi
mily kot
󱥢󱤼
soweli mute
mnogo kotov
󱥦󱤼
suwi mute
mnogo mily

Ale čto bude, jestli sjedinimo jih vse? To bude mnogo milyh kotov ili mnogo mily kot?

󱥢󱥦󱤼
soweli suwi mute
mnogo milyh kotov

Tuta fraza znači mnogo milyh kotov, zato že 󱥦 suwi opisyvaje 󱥢 soweli, i 󱤼 mute takože opisyvaje 󱥢 soweli.
Ale ja myslim, že moj kot jest mnogo mily! Kako mogu o tom skazati? Čto jestli hču, da by 󱤼 mute opisyvalo 󱥦 suwi, a ne 󱥢 soweli?
Tu nam pomože nova čestica:

󱥍
pi
čestica, ktora grupuje pridavniky
󱥢󱥍󱥦󱤼
soweli pi suwi mute
mnogo mily kot

Hura! Nyně možemo govoriti o 󱥢 soweli, ktory jest 󱥦󱤼 suwi mute!
Jestli ljubite matematiku, možete prědstaviti sobě, že otvarjajemo zatvorku i měnimo poredok dějanij: „kot mily mnogo“ protiv „kot (mily mnogo)“.

Pogledajmo na drugy priklad:

󱥠󱥭
sitelen tomo
fotografija doma
󱥠󱤼
sitelen mute
fotografije
󱥭󱤼
tomo mute
domy
󱥠󱥭󱤼
sitelen tomo mute
mnogo fotografij jednogo doma
󱥠󱥍󱥭󱤼
sitelen pi tomo mute
jedna fotografija mnogyh domov

Iznova možete prědstaviti sobě „fotografija dom mnogo“ protiv „fotografija (dom mnogo)“.
Očevidno, 󱤼 mute ne jest jedino slovo, s ktorym 󱥍 pi pomagaje! Pogledajmo na několiko drugyh slov:

󱤑󱥔
jan pona
dobry člověk
󱤑󱤨
jan lili
maly člověk
󱥔󱤨
pona lili
slegka dobry
󱤑󱥔󱤨
jan pona lili
maly dobry člověk
󱤑󱥍󱥔󱤨
jan pi pona lili
slegka dobry člověk

„člověk dobry maly“ protiv „člověk (dobry maly)“.

󱥡󱥱
sona utala
znanje o vojně
󱥡󱥝
sona sin
novo znanje
󱥱󱥝
utala sin
nova vojna
󱥡󱥱󱥝
sona utala sin
novo znanje o vojně. znanje jest novo.
󱥡󱥍󱥱󱥝
sona pi utala sin
znanje o novoj vojně. vojna jest nova.

„znanje vojna novy“ protiv „znanje (vojna novy)“.

Začto vse prěklady na Medžuslovjansky sut tako različne?!, možete zapytati! Medžuslovjansky glavno koristaje česti rěči, da by pokazati, ktoro slovo opisyvaje ktoro drugo: maly jest pridavnik, a slegka jest prislovnik. Kogda česti rěči sut jednake, na pomoč prihodet rod i padež: novo znanje o vojně, ale znanje o novoj vojně. I daže slovo mnogo može opisyvati ili imennik (mnogo milyh kotov), ili pridavnik (mnogo mily kot) — to pokazyvaje padež.

Ale v Toki Poně imenniky, glagoly i pridavniky mogut prěměniti se jedne v druge, a rodov i padežev ona ne imaje. Tomu to vse ne može pomogti! Vměsto togo Toki Pona koristaje toliko jednu česticu, da by prěgrupovati slova.