Course · Library · News · Discord · More
wasona.com

ika-25 na aralin: mga bilang

Bilang na kardinal/paulat

Magusap tayo tungkol sa bilang!

󱥳
wan
isa; pagkakaisa
󱥮
tu
dalawa; paghati
󱤭
luka
lima; kamay
󱤼
mute
marami
󱤄
ale
lahat
󱥻
kipisi
piraso; paghati

Ang Toki Pona ay may salita para sa 1, 2, at 5. Pero, wala itong salita para sa 3 o 4! Pero, hindi ito kaiiba. Maaari mong ihalintulad ang 󱥳 wan, 󱥮 tu, at 󱤭 luka sa barya. Ngayon, subukan natin magbilang mula sa 1 hanggang sa 10:

󱥳
wan
isa
󱥮
tu
dalawa
󱥮󱥳
tu wan
tatlo
󱥮󱥮
tu tu
apat
󱤭
luka
lima
󱤭󱥳
luka wan
anim
󱤭󱥮
luka tu
pito
󱤭󱥮󱥳
luka tu wan
walo
󱤭󱥮󱥮
luka tu tu
siyam
󱤭󱤭
luka luka
sampu

Sa maraming sitwasyon, husto na ang pag-aalam ng mga maliliit na bilang lamang. Pero, kung gusto mo na magusap tungkol sa pera o sa kalendaryong Gregorian, may pahina na pinag-uusapan kung paano pag-usapan ang malalaking bilang sa ibaba.

Bilang na ordinal/panunod

Ang mga bilang ay kadalasang pang-uri lamang:

󱤔󱥳
kala wan
isang isda
󱦁󱥮󱥮
soko tu tu
apat na kabuti
󱤺󱤭
mun luka
limang buwan

Pero, iyon ay halimbawa ng bilang na kardinal/paulat: mga bilang na sinasabi ang dami ng isang bagay. Mayroon ding mga bilang na ordinal/panunod: mga bilang na pinag-uusapan ang sunod-sunuran ng mga bagay. Para gumawa ng bilang na ordinal/panunod, ipagsama mo ang 󱤽 nanpa at isang bilang:

󱤽
nanpa
bilang; numero; ika-
󱤔󱤽󱥳
kala nanpa wan
ang unang isda
󱦁󱤽󱥮󱥮
soko nanpa tu tu
ang ika-apat na kabuti
󱤺󱤽󱤭
mun nanpa luka
ang ika-limang buwan

(Alamin mo rin na kakaiba ang 󱤽 nanpa! Hindi nito kailangan ng 󱥍 pi.)

Pwede mo rin tingnan ang…